Το Ευρετήριο Όρων δεν είναι λεξικό, αλλά μια εντελώς υποκειμενική επιλογή όρων-εννοιών που σχετίζονται με κάποιο τρόπο με τη σεξουαλικότητα. Αποσκοπεί στην ενίσχυση του ενδιαφέροντος μιας κριτικής ανάγνωσης σχετικών κειμένων και αποτελεί προτροπή προς περαιτέρω εμβάθυνση και μελέτη. 

 

(Αρκετοί ψυχαναλυτικοί ορισμοί αντλήθηκαν από το “Ψυχαναλυτικό Λεξιλόγιο” των Laplanche και Pontalis) 

 

 – @: Η χρήση του συμβόλου ‘@’ γίνεται στις γλώσσες που έχουν έμφυλες εκφράσεις (Ελληνικά, Ισπανικά κ.ο.κ.). Προκειμένου να χρησιμοποιούμε γλώσσα χωρίς αποκλεισμούς ή αυθαίρετα συμπεράσματα, πολλές φορές το σύμβολο ‘@’ αντικαθιστά το σημείο εκείνο της λέξης που δίνει την έμφυλη χροιά. Για παράδειγμα η πρόταση: Όλοι οι τραγουδιστές και οι τραγουδίστριες είναι έξυπνοι / –ες και έχουν φακίδες θα γίνει: Όλ@ οι τραγουδιστ@ς είναι έξυπν@ και έχουν φακίδες.

 

……………………………………………………………..

 

Libido: Η ενέργεια της ερωτικής ενόρμησης. Η λέξη είναι λατινική  και σημαίνει πάθος, σφοδρή επιθυμία.

Καθένας από μας γεννιέται με μια βασική ενόρμηση, μια εσωτερική πηγή ερεθισμού που ωθεί, πιέζει να πετύχει την αίσθηση της ηδονής, μέσω ενός αντικειμένου, που μπορεί να είναι πρόσωπο ή πράγμα. Αυτή η εσωτερική ενέργεια ονομάζεται λίμπιντο. Το ανθρώπινο μωρό γεννιέται με αυτή  τη σεξουαλική ενέργεια, που σημαίνει ότι η διέγερση που νιώθει σε ολόκληρο ρο σώμα του, μπορεί να του επιφέρει σεξουαλική ηδονή. Για να αποκτήσει συγκεκριμένο σκοπό και αντικείμενο, χρειάζεται να περάσει από μια διαδικασία εκμάθησης που εύκολα μπορεί να πάει στραβά.

Ο Freud πίστευε ότι η κοινωνία καταπιέζει τη libido περιορίζοντάς την ή διοχετεύοντάς της στο παραγωγικό οικονομικό πεδίο. Επομένως η κοινωνία απωθεί τη σεξουαλικότητα στο ασυνείδητο. 

Στην καθομιλουμένη χρησιμοποιείται με την έννοια της ερωτικής επιθυμίας.

 

LGBTQI+ (Lesbian, Gay, Transsexual, Bisexual, Queer, Intersexual+): Στα ελληνικά ΛΟΑΤΚΙ+ (Λεσβιακά, Ομοφυλόφιλα, Αμφισεξουαλικά, Τρανσεξουαλικά, Κουήρ, Ίντερσεξ άτομα), όρος που κωδικοποιήθηκε από το κίνημα που διεκδικεί τα δικαιώματα όσων διαφοροποιούνται από το ετεροφυλοφιλικό πρότυπο.

 

ΛΟΑΤΚΙ+ (Λεσβιακά, Ομοφυλόφιλα, Αμφισεξουαλικά, Τρανσεξουαλικά, Κουήρ, Ίντερσεξ άτομα), όρος που κωδικοποιήθηκε από το κίνημα που διεκδικεί τα δικαιώματα όσων διαφοροποιούνται από το ετεροφυλοφιλικό πρότυπο. Στην αγγλική γλώσσα,  LGBTQI+ (Lesbian, Gay, Transsexual, Bisexual, Queer, Intersexual +). Ο όρος χρησιμοποιείται για να περιγράψει το πολιτικό κίνημα των ομάδων αυτών, οι οποίες δεν περιορίζονται στην ετεροκανονικότητα και οι οποίες συνεργάζονται σε κάποιους τομείς για να διεκδικήσουν κάποια αυτονόητα δικαιώματα. Τα κύρια αιτήματά τους είναι η προώθηση της ισονομίας, της ισότητας και της ίσης μεταχείρισης και η κατάργηση των διακρίσεων με βάση την ταυτότητα φύλου.

 

Μαζοχισμός (Masochism): Παραφιλία κατά την οποία η ικανοποίηση συνδέεται με την οδύνη ή την ταπείνωση που υφίσταται το υποκείμενο.

 

Μ2F/ F2Μ: Male to Female, Female to Male: Αναφέρεται κυρίως σε transgender άτομα που έχουν πραγματοποιήσει φυλομετάβαση από αρσενικό σε θηλυκό ή από θηλυκό σε αρσενικό αντίστοιχα. 

 

Ménage ά  trois: Το ερωτικό τρίγωνο

 

Metrosexual (Μετροσέξουαλ): όρος που χρησιμοποιήθηκε στις αρχές του 21ου και αφορά τους ετεροφυλόφιλους άντρες στις μεγάλες πόλεις που προσέχουν πολύ το ντύσιμό τους, τα μαλλιά τους κ.λπ. Παλαιότερα, αυτό ήταν αποκλειστικό χαρακτηριστικό και στερεότυπο των ομοφυλόφιλων ανδρών. Το μετροσέξουαλ, αν και θα μπορούσε να έχει κάποια σημασία όσον αφορά την αποδόμηση του φύλου, σχετίζεται περισσότερο με τον καταναλωτισμό. Για τις σχετικές βιομηχανίες, ένας άνδρας μετροσέξουαλ αποτελεί πολύ καλό πελάτη.

 

Μισογυνισμός: Μισογυνισμός είναι ο συσχετισμός της γυναικείας φύσης με κάτι κατώτερο ή αρνητικό. Από τις έμφυλες βρισιές μέχρι τα στερεότυπα για τις γυναίκες, μπορεί να είναι πολύ εμφανής ή διακριτικός. Μισογυνισμός είναι και η επιβολή προτύπων εμφάνισης και συμπεριφοράς, τα οποία προωθούνται μέσα από στερεότυπα στα ΜΜΕ στον τρόπο που ανατρεφόμαστε και στο σύνολο της κοινωνίας, και η μείωση, η απόρριψη, η κατηγορία ή η τιμωρία των γυναικών που δεν τα ακολουθούν. (από kamena soutien). 

Νέοι  όροι που εξηγούν με σαφήνεια τις εμπειρίες διαφορετικών τύπων γυναικών με τον μισογυνισμό. Οι ταυτότητες των γυναικών αυτών ξεφεύγουν από την κανονικότητα προσθέτοντας άλλη μια στρώση φοβικότητας απέναντί τους εκτός από το ότι είναι γυναίκες:

 

Τρανσμισογυνισμός (Transmisogyny): Το μίσος, η βία, η καταπίεση και η περιθωριοποίηση των τρανς γυναικών.

 

Misogynoir: Ο μισογυνισμός σε συνδυασμό με τον ρατσισμό που υφίστανται οι μαύρες γυναίκες.

 

Νευροσεξισμός (Neurosexism): Μια σειρά από πρόσφατες επιστημονικές μελέτες και εκλαϊκευτικά βιβλία, που έχουν γίνει bestseller, έρχονται να αναδείξουν ένα νέο μοντέλο: την ύπαρξη ενός «ανδρικού» και ενός «γυναικείου» εγκεφάλου, ο καθένας με τα δικά του ξεχωριστά νευρωνικά κυκλώματα, τις δικές του έμφυτες συμπεριφορές και αντιδράσεις, τις δικές του προτιμήσεις. Όπως γράφει η Κορντέλια Φάιν, αυστραλή επιστήμονας, οι ισχυρισμοί αυτοί είναι στην ουσία ψευτο-επιστημονικοί και ανακριβείς και ότι στην πραγματικότητα «ντύνουν τον παλιομοδίτικο σεξισμό με την αξιοσέβαστη και έγκυρη γλώσσα της νευροεπιστήμης».

 

Οιδιπόδειο σύμπλεγμα (Oedipus complex) : Οργανωμένο σύνολο φιλητικών και εχθρικών επιθυμιών που αισθάνεται το παιδί για τους γονείς του. Υπό τη θετική λεγόμενη μορφή του, το σύμπλεγμα εμφανίζεται όπως στην ιστορία του Οιδίποδος Τυράννου: επιθυμία θανάτου για τον αντίπαλο που συνιστά το πρόσωπο του ίδιου φύλου και σεξουαλική επιθυμία για το πρόσωπο του αντίθετου φύλου. Υπό την αρνητική μορφή του εμφανίζεται ανεστραμμένο: αγάπη για τον γονέα του ίδιου φύλου και ζηλότυπο μίσος για τον γονέα του αντίθετου φύλου. Στην πραγματικότητα οι δύο αυτές μορφές συνυπάρχουν σε διάφορους βαθμούς στα πλαίσια της λεγόμενης πλήρους μορφής του οιδιπόδειου συμπλέγματος.

Η ακμή του οιδιπόδειου συμπλέγματος βιώνεται κατά την περίοδο μεταξύ τριών και πέντε ετών, κατά τη φαλλική φάση και η παρακμή του σημαδεύει την είσοδο στη λανθάνουσα περίοδο. Αναζωπυρώνεται με την είσοδο του παιδιού στην εφηβεία και ξεπερνιέται με περισσότερη ή λιγότερη επιτυχία χάρη σε μια ιδιαίτερου τύπου αντικειμενότροπο επιλογή.

Το οιδιπόδειο σύμπλεγμα παίζει θεμελιώδη ρόλο στη δόμηση της προσωπικότητας και στον προσανατολισμό της ανθρώπινης επιθυμίας. Αποτελεί κομβικό σημείο της ψυχικής εξέλιξης καθώς το ομιλούν ον κινδυνεύει να παγιδευτεί εκεί νεκρό-ζωντανό ή να καταφέρει να αντλήσει απ’ αυτό αστείρευτη έμπνευση για ένα ποίημα.

 

Ομοφοβία: Η ομοφοβία (ή ομοφυλοφοβία ή ομοερωτοφοβία) είναι ο φόβος (έως του σημείου της παθολογικής φοβίας), η αποστροφή ή οι διακρίσεις για ομοφυλόφιλα άτομα ή τον τρόπο ζωής τους ή τον πολιτισμό, γενικά των ατόμων με διαφορετικό σεξουαλικό προσανατολισμό.  Η ομοφοβία μπορεί να περιλαμβάνει ακόμη μίσος, εχθρότητα ή αποδοκιμασία των ομοφυλόφιλων ανθρώπων, της ομοφυλοφιλικής συμπεριφοράς, που οδηγεί στην εκδήλωση μισαλλοδοξίας. Συχνά φτάνει ως το σημείο να εκδηλώνεται πολύ επικίνδυνα, όπως μέσω λεκτικής βίας και με ομοφοβικά εγκλήματα μίσους όπως επιθέσεις, ξυλοδαρμούς, ακόμη και φόνους. Ο όρος πρωτοχρησιμοποιήθηκε το 1969 από τον George Weinberg και έγινε γνωστός με το βιβλίο του Society and the Healthy Homosexual (1971).

Τα άτομα που ενεργούν με τέτοιους τρόπους περιγράφονται ως ομοφοβικά. Έρευνες έχουν δείξει ότι η ομοφοβία μπορεί να προέρχεται από θρησκευτική προκατάληψη —μάλιστα, οι απόψεις που έχουν θρησκευτική βάση είναι οι πιο δύσκολες για να αλλάξουν—, αισθήματα κοινωνικής ανασφάλειας ή ως αυτοεπιβεβαίωση του σεξουαλικού προσανατολισμού.

Σε πολλά μέρη του κόσμου, άτομα που έχουν διαφορετικό σεξουαλικό προσανατολισμό (διαφορετικό από την πλειονότητα) υποβάλλονται σε διακρίσεις που κυμαίνονται από προσβολές έως δολοφονίες. Σε πολλές χώρες, η πρακτική της ομοφυλοφιλίας εξακολουθεί να είναι ένα έγκλημα και σε ορισμένες από αυτές τιμωρείται με την ποινή του θανάτου. Εντός της Ευρώπης, αν και έχει σημειωθεί πρόοδος, στην αλλαγή της νομοθεσίας, πολλοί άνθρωποι εξακολουθούν να θεωρούν την ομοφυλοφιλία ως ασθένεια, μια ψυχολογική διαταραχή ή αφύσικη συμπεριφορά. Η 17η Μαΐου έχει καθιερωθεί ως διεθνής ημέρα κατά της ομοφοβίας. (βλ. και Φοβικότητα)

 

Outing: Ο όρος αναφέρεται στην «αποκάλυψη και πιθανόν δημοσιοποίηση από τρίτους του σεξουαλικού προσανατολισμού ενός ατόμου. Outing σου κάνουν άλλοι, coming out κάνεις εσύ ο/η ίδιος/α. Το outing είναι επί της ουσίας μια πράξη βίας απέναντι στα ΛΟΑΤΚΙ άτομα και γίνεται παρά τη θέλησή τους. (Βλ και Coming out)

 

Παραφιλία: Οι σεξουαλικές διαστροφές ή παραφιλίες είναι καταστάσεις στις οποίες η σεξουαλική διέγερση ή ο οργασμός σχετίζεται με δραστηριότητες ή φαντασιώσεις οι οποίες θεωρούνται ασυνήθιστες για την επικρατούσα κουλτούρα και χαρακτηρίζονται από διαταραχή του σεξουαλικού σκοπού ή στόχου. Οι παραφιλίες επικεντρώνονται γύρω από ένα σεξουαλικό αντικείμενο ή μια συγκεκριμένη πράξη. Οι παραφιλίες εκφράζονται συνήθως με σεξουαλικές δραστηριότητες οι οποίες είτε (α) εκτείνονται στην ανατομική έννοια, πέρα από τις περιοχές του σώματος που προορίζονται για σεξουαλική ένωση, είτε, (β) όταν ο οργασμός επιτυγχάνεται σε ορισμένες εξωτερικές συνθήκες, οι οποίες μπορεί να είναι αρκετές από μόνες τους ώστε να φέρουν σεξουαλική ευχαρίστηση (φετιχισμός, ηδονοβλεψία, επιδειξιμανία, σαδομαζοχισμός), είτε, (γ) παρατείνουν τις ενδιάμεσες σχέσεις με το σεξουαλικό αντικείμενο, οι οποίες θα έπρεπε φυσιολογικά να διεκπεραιωθούν γρήγορα προκειμένου να ολοκληρωθεί ο τελικός σεξουαλικός σκοπός. (Βλ.

 

Διαστροφικός παθολογικά) (Βλ. στο μενού, Σεξουαλικότητα- Κείμενα)

 

Παρενδυσία- Παρενδυτικός (Crossdresser): Ο παρενδυτικός δεν έχει καμιά αμφιβολία για το φύλο του, θέλει να αλλάξει φύλο, αλλά απολαμβάνει να παρουσιάζεται με τα εξαρτήματα και τα χαρακτηριστικά του άλλου φύλου, αυτού που δεν έχει αλλά προσποιείται ότι έχει. Άτομο που δεν αλλά ντύνεται με ρούχα στην καθημερινότητά του που πολιτισμικά συνδέουμε με το αντίθετο φύλο. 

 

Rape Culture (βλ. Κουλτούρα του βιασμού)

 

Queer: Η λέξη ‘queer’ ξεκίνησε ως βρισιά (άμεση μετάφραση “αλλόκοτος”, “περίεργος”, “ανώμαλος”) αλλά το νόημά της άλλαξε όταν διεκδικήθηκε η χρήση της από την ευρύτερη ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα. Η λέξη πλέον χρησιμοποιείται για να περιγράψει ανθρώπους σε όλο το φάσμα της σεξουαλικότητας και έμφυλης έκφρασης, πλην των ετεροκανονικών ανθρώπων. Ο όρος περικλείει transgender άτομα, gay άτομα, λεσβίες, intersex κλπ. Ο όρος έχει μεγάλο πολιτικό βάθος καθώς ερμηνεύεται ως μια μεγάλη ομάδα ανθρώπων με χαρακτηριστικά που τους διαφοροποιούν από την ηγεμονική κανονικότητα της κοινωνίας / κουλτούρας στην οποίαν ζουν. 

Questioning: Συνοπτικά, οι πολιτισµικές αντιλήψεις για τα φύλα συνυφαίνονται σε μεγάλο βαθµό µε αυτές για τη σεξουαλικότητα. Σε ένα πολύ μεγάλο βαθµό βιώνουµε τη σεξουαλικότητά µας ως µια αυστηρά ατοµική και ιδιωτική πτυχή της ζωής µας. Διαδικασία μετάβασης, αναφέρεται σε άτομα τα οποία δεν είναι σίγουρα, ακόμη ψάχνονται και δεν θέλουν να βάλουν ταμπέλα ή να αυτοπροσδιοριστούν ως κάτι.